ONDERZOEKER
bovenzoeker
AANTEKENAAR
ERVARINGSMAKER
OMSCHRIJVER
Een selectie van zelf ontwikkelde onderzoeksmethoden, eigenzinnige schetsbladen en speelse formulieren.
Als kunstenaar met een onderzoekende praktijk probeer ik op systematische wijze mijn indrukken met kritische instelling (counter mapping) te verwerken.
Het belang van observeren, geconcentreerd tekenen en het verzamelen van anekdoten en verhalen speelt een steeds grotere rol binnen mijn werk.
Hoe krijg je grip op de omgeving?
Hoe leg je je indrukken vast?
Hoe teken je met een geconcentreerde blik?
Het observeren en vastleggen gebeurt met van te voren zelf opgestelde regels.
Soms zijn deze methoden ook onderdeel van mijn tochten waarbij passieve bezoekers veranderen in actieve, betrokken deelnemers.
Eigenlijk de enige manier om een landschap te ‘zien’ is door bezig te zijn met het maken van een tekening of schilderij. ‘Het gaat niet om het onderwerp, het gaat erom dat iemand ernaar kijkt.’ (David Hockney)
ENKELE VOORBEELDEN
N.E.W.S.
Vanuit vier windstreken wordt een situatie vastgelegd.
N.E.W.S. (voorkant) formulier 2.0
Voorstudie bijdrage onderzoek van
Urban Forestry TU Delft 2021 – 2026
Natuur Ervarings Waarneem Systeem
WERKWIJZE
Een boom is rond, heeft geen voor- en achterkant, geen zijkanten, en dient dus op een andere manier benaderd te worden.
Daarom ontwikkelde ik een nieuwe tekenmethode gebaseerd op de vier windstreken (N.E.W.S. = Natuur Ervarings Waarneem Systeem). Vanuit vier richtingen leg je een situatie vast.
Je kunt het formulier trouwens ook andersom gebruiken. Met de rug naar de boom kun je vanuit vier punten kijken naar de omgeving en ‘wat de boom ziet’ tekenen.
Later is er aan het formulier ook nog de hoogte (van de boom) en de stam toegevoegd. Zie ‘formulier 2.0’
Op dit moment experimenteer ik met een schetsblad in een ronde vorm waarbij je om de situatie (boom) heen kunt lopen.
Ruimte om aantekeningen te maken.
N.E.W.S. (achterkant) formulier 2.0
Voorstudie bijdrage onderzoek van
Urban Forestry TU Delft 2021 – 2026
VRAAGTEKENEN
WAT IS DAT?
WERKWIJZE
Je zet met een stempel een aantal vraagtekens op een leeg vel papier. Vervolgens leg je, liefst vanuit één standpunt, diverse scènes rond de geplaatste vraagtekens vast. Na afloop wordt de datum toegevoegd.
Meer informatie VRAAGTEHUIS
Observatie vanaf een van mijn favoriete plekken.
VRAAGTEKENING 05.03.26
Associatieve vormstudie.
VRAAGTEKENING 09.04.26
Op pad met Joop, vrijwilliger bij Huis te Vraag.
Hoe verken je een verborgen begraafplaats met de uitdagende naam Huis te Vraag?
Vraagtekenen vangt op intense wijze de ervaring van de desbetreffende plek. Het haalt onderwerpen naar boven waar de aandacht niet snel heen zou gaan. Vraagtekenen roept associaties op en legt soms onverwachte verbanden.
Een van de eerste schetsen.
Aanleiding is een citaat van Leon van der Heijden.
Impressie. Bij volle maan. Herbegraven van poes.
Diverse taferelen vragen om aandacht.
ANDERE METHODEN VOOR OBSERVEREN
AANGELENGDE BOSPRUT
tekenen met diverse natuurlijke materialen
Aangelengde Bosprut
KLIMOPKWAST
ingezet bij project VRAAGTEHUIS bij de verborgen begraafplaats Huis te Vraag 2026
Tekenen met de opvallende peul van de valse christusdoorn
Schetsen met sap van sierappels
ELFSTAPSTOP
instructies bepalen afstand en kijkrichting
ELFSTAPSTOP Men spreekt van te voren af wat men bij de stop na elf stappen vastlegt. Op deze manier ontstaat een dynamische observatie.
Elke elf stappen kijkt men omhoog en legt dat vast.
Op een gure dag in januari werden tijdens een verkenning op de Veluwe
dauwdraadjes aan het papier toevertrouwd.
INTERACTIEF
Deze observatiemethoden zijn soms ook onderdeel van mijn tochten waarbij bezoekers veranderen in participerende deelnemers.
Met behulp van uitdagende methoden kun je je verhaal ook vertellen. Er ontstaat betrokkenheid, een actieve houding en vaak geeft dat ook aanzet voor een gesprek of discussie. Men gaat zich intenser verbinden aan het onderwerp of thema.
VRAAGTEKENEN, LITTEKENEN, LEVENSTEKENEN, GEDENKTEKENEN, ONDERTEKENEN ENZ.
Op speelse wijze worden serieuze onderwerpen op de kaart gezet. Gevoelige thema’s kan men lichtvoetig aansnijden. Bij zwaardere onderwerpen brengt het vaak lucht in het gesprek. Ook bij verdere uitwerkingen komt men op deze manier dichter bij het thema dat men wil behandelen.
Soms vormt een expeditie of tocht een onderdeel van een groter project. Ik heb trouwens een voorkeur voor langlopende en inhoudelijk verdiepende trajecten.
INTERACTIEF enkele voorbeelden
tijdens speciale ONTROERTOER (2024) bij begraafplaats Zuiderhof te Hilversum tijdens het symposium ‘De Groene Dood’, een initiatief van de Funeraire Academie.
bij PLEINSAFARI 2024
Lees hier het verslag van deze tocht
Bij de presentatie van de KaDoKrant op 18 december 2024 vragen we aan verschillende mensen die werken op het Karel Doormanplein om de weg te tekenen van hun huis naar het plein.
Op verzoek van Gastatelier De Vindplaats & Stichting De Resident werk ik mee aan een nieuw initiatief getiteld de KaDokrant.
N.E.W.S. methode is verscheidene keren ingezet onder meer bij de ONTROERTOER Zuiderhof Hilversum, incidenteel bij DWAALSAFARI Buitenveldert en op diverse momenten bij de PLEINSAFARI.
In de documentaire ‘De Natuur Bestaat Niet’ (2024) zit een ‘kijkoefening’ volgens de N.E.W.S. Methode.
Bij de VRAAGSAFARI (2026) was er zelfs een speciale dag gewijd aan ‘Leren Observeren’. Diverse methoden kwamen toen aan bod tijdens deze verdiepende bijeenkomst.
bij DWAALSAFARI Buitenveldert (2021)
N.E.W.S. Methode
Op verzoek van Gastatelier De Vindplaats & Stichting De Resident werk ik eind 2024 mee aan een nieuw initiatief getiteld de KaDokrant
Met de rug naar de boom hebben we vanuit vier windstreken gekeken naar de omgeving en al tekenend ‘wat de boom ziet’ vastgelegd.
